24 กันยายน 2551

นักวิชาการยืนยัน กระทิงไม่โหดร้าย ไม่คิดขวิดคนก่อน

เมื่อวันที่ 24 กันยายน นายสุนทร ฉายวัฒนะ หัวหน้าเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง เปิดเผยความคืบหน้ากรณีชาวบ้านอ้างว่า เข้าป่าไปเก็บเห็ด แล้วถูกกระทิงที่หากินอยู่ในเขตรักษาพันธุ์ห้วยขาแข้งขวิดจนเสียชีวิต ว่า ส่งเจ้าหน้าที่ เข้าไปร่วมตรวจสอบจุดเกิดเหตุ ร่วมกับเจ้าหน้าที่ตำรวจที่รับผิดชอบในพื้นที่แล้ว คาดว่าจะสรุปรายละเอียดได้เร็วๆ นี้ หากพบว่า การเดินทางเข้าไปในป่าของกลุ่มชาวบ้านกลุ่มดังกล่าวมีจุดประสงค์เพื่อล่าสัตว์ ก็จะต้องถูกดำเนินการตามกฎหมาย

“โดยปกติในช่วงเวลานี้นับว่าเป็นช่วงที่เห็ดเริ่มวายแล้ว แต่ก็จะยังมีชาวบ้านบางกลุ่มเข้าไปหาเห็ดโคนอยู่มาก โดยจะเดินทางเข้าไปอย่างต่อเนื่องจนถึงประมาณเดือนตุลาคม ซึ่งจะเป็นช่วงบูมมากๆ อีกครั้งหนึ่ง ในช่วงนั้นก็จะมีทั้งชาวบ้านที่อยู่ในพื้นที่ และกลุ่มคนที่มาจากที่อื่นเข้ามาหาเห็ดกันมาก ทำให้เกิดปัญหาการรบกวนสัตว์ป่า การแก้ปัญหาของเจ้าหน้าที่เขตรักษาพันธุ์ฯ ก็จำเป็นจะต้องขอความร่วมมือไปยังส่วนการปกครองท้องถิ่นเพื่อให้เข้ามาควบคุมดูแล เพื่อไม่ให้เกิดปัญหาการรุกพื้นที่ป่า อย่างผิดกฎหมาย รวมทั้งยังจะต้องป้องกันกลุ่มที่มีเจตนาแอบแฝงเข้าไปล่าสัตว์ป่าในช่วงนี้อีกด้วย” นายสุนทร กล่าว

กระทิง (ภาพจาก Wikipedia)

ด้านนายธีรภัทร์ ประยูรสิทธิ์ ผู้อำนวยการสำนักแผนงานและสารสนเทศ กรมอุทยานแห่งชาติสัตว์ป่า และพันธุ์พืช กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (ทส. ) ในฐานะนักวิชาการผู้เชี่ยวชาญด้านวัวแดง และกระทิง กล่าวว่า ปัจจุบันพบว่าในผืนป่าห้วยขาแข้ง มีจำนวนวัวแดง และกระทิง อยู่ประมาณอย่างน้อย 500 ตัว หากินกระจายอยู่ในพื้นที่สูงลงมาถึงที่ราบลุ่ม โดยในช่วงฤดูฝน กระทิงป่าเหล่านี้มักจะออกมาหากินหน่อไม้ ในเขตขอบป่า ทำให้มีโอกาสพบเจอผู้คนได้ แต่โดยธรรมชาติ กระทิงจะไม่มีนิสัยโหดร้าย จ้องทำร้ายใคร แต่มักจะมีอาการตกใจ เกรงกลัวอันตราย ซึ่งหากรู้สึกจวนตัวก็จะวิ่งหนีสวนออกมา ซึ่งก็อาจจะทำให้เกิดอันตรายกับมนุษย์ที่ไปพบเข้าได้

“ปัจจุบันที่ป่าห้วยขาแข้ง มีจำนวนสัตวผู้ล่า พวกเสือ เพิ่มมากขึ้นด้วยก็อาจจะเป็นสาเหตุสำคัญที่ทำให้กระทิงต้องปรับตัว และระแวดระวังภัยมากขึ้น แต่โดยความเป็นจริงแล้วมันจะไม่มุ่งทำร้ายใคร แต่จะหากินนิ่งๆ นอกจากรู้สึกตกใจจะวิ่งสวนออกมา ด้วยเขาที่แหลมคม และน้ำหนักตัวที่มากก็อาจจะทำให้เป็นอันตรายได้

ก่อนหน้านี้นักวิจัยก็เคยเจอเหตุการณ์แบบนี้มาแล้วแต่ไม่ได้รับอันตรายมากนัก ดังนั้นจึงอยากเตือนประชาชนว่า ไม่ควรที่จะเข้าไปในพื้นที่ป่าลึกๆ เพราะไม่เพียงแต่จะเจอพวกกระทิงเหล่านี้ แต่ก็อาจจะได้รับอันตรายจากพวกช้างป่า เสือ หรือสัตว์อื่นๆ ได้เช่นกัน” นายธีรภัทร กล่าว

ข่าวนี้สืบเนื่องมาจากเมื่อวันที่ 23 กันยายน มีผู้ถูกกระทิงขวิดจนเสียชีวิตในระหว่างเข้าไปหาเห็ดโคนในป่าต่อเนื่องเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง

อย่างไรก็ตามในส่วนของพื้นที่หาเห็นโคนนั้น ปกติแล้วบริเวณป่าตะวันออกของเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง จะมีจุดที่ถูกจัดไว้เพื่อเป็นผืนป่ากันชน หรือบัพเฟอร์โซน ที่ชาวบ้านจะได้รับอนุญาตให้สามารถเข้าไปขุดหาเห็ดโคนได้ ซึ่งโดยปกติแล้วชาวบ้านที่มีพื้นที่อยู่บริเวณใกล้เคียงจะทราบอยู่แล้วว่าจะสามารถเข้าไปขุดหาได้ในบริเวณพื้นที่ใดบ้าง แต่ก็มีเหมือนกันที่เลยเข้าไปในเขตรักษาพันธ์สัตว์ป่า ซึ่งเจ้าหน้าที่จะคอยดูแลเพื่อไม่ให้เข้าป่าไปลึกเกินไป แต่เนื่องด้วยในแต่ละปีจะมีประชาชนจำนวนมากที่พากันเข้าไปขุดหาเห็ดโคน ก็อาจจะทำให้เจ้าหน้าที่ดูแลได้ไม่ทั่วถึง ทำให้มีบางกลุ่มที่มีเจตนาแฝงอาจจะเข้าไปด้วยจุดประสงค์อื่นซึ่งนับว่าเป็นปัญหาหนักของเจ้าหน้าที่พิทักษ์ป่าในพื้นที่เป็นอย่างมาก

ด้านนายสุนทร ฉายวัฒนะ หัวหน้าเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง กล่าวว่า ในส่วนของกลุ่มผู้ที่เดินทางเข้าไปพร้อมกับผู้เสียชีวิตนั้น ขณะนี้อยู่ในระหว่างให้เจ้าหน้าที่ตำรวจสอบสวนข้อเท็จจริงอยู่ว่า เดินทางเข้าไปเพื่อเก็บเห็ดโคนจริงหรือเปล่า เนื่องจากไม่ยอมบอกความจริงว่าจุดที่มีผู้ถูกกระทิงขวิดเสียชีวิตนั้นเป็นบริเวณจุดใด นอกจากนี้หลังจากที่คนในกลุ่มถูกสัตว์ทำร้ายแล้ว ก็ไม่ยอมออกมาแจ้งเจ้าหน้าที่ให้ทราบ แต่กลายเป็นคนกลุ่มอื่นเป็นผู้มาแจ้งแทน ทั้งนี้หากทราบว่ามีเจตนาเข้าไปในป่าเพื่อล่าสัตว์ ไม่ได้เข้าไปเพื่อหาเห็ดโคน ก็จะต้องถูกดำเนินคดีตามกฎหมายต่อไป

นายสุนทร กล่าวต่อว่า ตามปกติแล้วช่วงเวลาเก็บเห็ดโคน จะมีอยู่ 2 ช่วง คือช่วงที่ฝนตกใหม่ๆ และช่วงกันยายน-ตุลาคม ซึ่งแต่ละปีจะมีประชาชนเข้ามาในพื้นที่นี้จำนวนมาก นอกจากชาวบ้านจากหมู่บ้านในบริเวณบัพเฟอร์โซน ก็จะมีจากบริเวณไกลๆ ออกไป โดยอาศัยการบอกปากต่อปาก จนทำให้เป็นปัญหากับเจ้าหน้าที่พิทักษ์ป่าซึ่งมีจำนวนน้อยกว่ามาก นอกจากปัญหาการรุกเข้าไปในพื้นที่เขตรักษาพันธุ์ฯ แล้ว ยังพบว่า ชาวบ้านที่มาเก็บเห็ดโคน และกลัวอันตรายจากการถูกสัตว์ทำร้าย ก็มักจะนำประทัดเข้าไปจุดในป่า เพื่อไล่ช้าง หรือกระทิงด้วย ทำให้เกิดการรบกวนต่อสัตว์ที่อยู่ในป่าในทุกๆ ปีที่มีการหาเห็ดโคน

“เหตุการณ์แบบนี้มักเกิดขึ้นอยู่บ่อยๆ เมื่อสองปีที่แล้วก็เคยมีชาวบ้านถูกกระทิงขวิดจนเสียชีวิตเหมือนกัน ซึ่งจริงๆ แล้วเจ้าหน้าที่อยากจะให้ชาวบ้าน โดยเฉพาะหมู่บ้านที่อยู่ในบริเวณป่าชุมชนใกล้เคียง ช่วยกันดูแลพื้นที่ป่าชุมชน แทนการเอาวัวควายไปเลี้ยง เพราะพื้นที่เหล่านั้นก็สามารถที่จะทำให้เกิดเห็ดโคนป่าได้ ไม่จำเป็นต้องเข้ามาหาในเขตป่ารักษาพันธุ์ฯ แต่ชาวบ้านมักไม่เข้าใจ ทำให้พื้นที่ป่าชุมชนถูกทำลายจนไม่เหมาะที่จะทำให้เห็ดขึ้นได้ จนต้องเข้ามาหาเห็ดในป่าแถบนี้ ในแต่ละปีของฤดูเก็บเห็ดโคนจึงสร้างปัญหาให้กับเจ้าหน้าที่พิทักษ์ป่าที่ต้องคอยดูแลเป็นพิเศษแต่บางทีก็ดูไม่ทั่วถึง จนอาจจะทำให้เกิดเหตุสลดได้” นายสุนทร กล่าว

ที่มา

• มติชน

ข่าวที่เกี่ยวข้อง